Cùng thượng tôn pháp luật

Thứ hai - 24/10/2016 15:14
Cùng thượng tôn pháp luật
Trong xu thế phát triển tiến bộ, dân chủ của xã hội ngày nay, nhân dân ta đang xây dựng một nhà nước pháp quyền. Một trong những đặc trưng cơ bản của nhà nước pháp quyền là có pháp luật, tôn trọng pháp luật và tin vào pháp luật.
Những yếu tố này phải có ở cả hai phía: Nhà nước và người dân, thiếu một trong hai vế ấy (nhà nước hoặc người dân) đều không thể có thể chế nhà nước pháp quyền.  
Nhà nước pháp quyền luôn đề cao pháp luật, lấy pháp luật làm tiêu chuẩn cao nhất để phân định đúng sai, điều tiết mọi hành vi của xã hội. Nhiều năm qua, Nhà nước ta đã có rất nhiều cố gắng trong việc xây dựng hệ thống pháp luật, điển hình là xây dựng Hiến pháp năm 2013 và hàng loạt văn bản luật trong từng lĩnh vực, theo tinh thần Hiến pháp và cụ thể hóa Hiến pháp. Trung bình, mỗi kỳ họp (một năm 2 kỳ), Quốc hội đều thông qua hàng chục văn bản luật và cho ý kiến về hàng chục văn bản luật khác.
Với một nước đang phát triển, đây là việc cần thiết dù chưa thật hoàn thiện, nhưng nhìn chung các điều luật ngày càng tiến bộ hơn, khả thi hơn. Nhưng việc xây dựng luật sẽ đến bao giờ? Bao giờ thì ban hành đủ luật để điều tiết mọi hoạt động của xã hội? Điều đó còn phụ thuộc vào việc thực thi luật đến đâu. Nói cho cùng, sẽ không bao giờ đủ luật nếu như việc thực thi luật không nghiêm và từ đó không gây được niềm tin của công dân vào luật pháp.
ngay phat luat1
Để thực thi pháp luật nghiêm, cần cả hai phía. Phía nhà nước, phải mở rộng dân chủ, minh bạch trước dân. Nếu mất dân chủ, thiếu công khai minh bạch, sẽ không thể lấy được lòng tin của người dân và hệ thống pháp luật dù có nhiều nhưng luôn luôn thiếu và dù chặt chẽ đến đâu cũng sẽ bị phá vỡ. Thứ hai là ý thức tôn trọng pháp luật của người dân. Đây là điều vô cùng quan trọng, thiếu nó không thể nào có nhà nước pháp quyền, nhưng vấn đề này vẫn chưa được cả nhà nước và mỗi công dân coi trọng đúng mức.
Để có ý thức thượng tôn pháp luật, trước hết người dân phải có tri thức. Nếu không hiểu gì về kỷ cương, pháp luật, tập quán xã hội, ý thức  tuân theo pháp luật thì khó mà tôn trọng pháp luật được. Một ví dụ, nếu không hiểu gì về Bộ luật Dân sự, Bộ luật Hình sự, Luật Hôn nhân gia đình, Luật Bảo vệ trẻ em… thì vẫn cứ dễ dàng quyết định cho con nghỉ học, kết hôn sớm; các bạn trẻ cũng dễ dàng chấp nhận quyết định của bố mẹ, họ hàng, coi đó là phù hợp.
Nhưng có lẽ phổ biến hơn là: tuy hiểu rõ nhưng vẫn có những  hành vi lách luật, trốn tránh pháp luật, thậm chí là chống lại pháp luật. Con người sống phải có xã hội, tôn trọng xã hội nhưng con người luôn luôn tiềm ẩn ý thức phản kháng, trốn tránh pháp luật và những quy ước vì lợi ích hoặc sở thích của cá nhân mình. Biết nghiện ma túy là phạm pháp nhưng vẫn nghiện. Biết không nên uống rượu bia khi phải lái xe nhưng vẫn uống và điều khiển xe. Biết xả rác ra đường, làm ô nhiễm môi trường là vi phạm nếp sống văn minh nhưng vẫn lén lút làm. Biết sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, chất bảo quản không đúng quy trình, ngoài luồng là vi phạm pháp luật, đạo đức nhưng vẫn làm vì lợi nhuận. Đôi khi, vi phạm pháp luật chỉ do sở thích cá nhân, muốn sống một cách buông thả, không cần đến người khác như cố tình hút thuốc lá nơi công cộng, có những ăn mặc, hành vi phản cảm trước đám đông... Người ta đã tổng kết 70% các vụ vi phạm pháp luật là trong cuộc sống hàng ngày và vì những lý do trên.
Xây dựng một Nhà nước pháp quyền là vì ta và do ta góp phần làm nên. Đấu tranh đòi dân chủ, minh bạch, công bằng trong pháp luật và tự giác thực thi pháp luật là hai mặt của một vấn đề không thể tách rời nhau.

Tác giả bài viết: Vũ Duy Thông

Nguồn tin: Chuyên mục PBGDPL

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Thống kê
  • Đang truy cập47
  • Hôm nay5,475
  • Tháng hiện tại153,729
  • Tổng lượt truy cập3,816,088
Sự kiện mới
Thành viên
Hãy đăng nhập thành viên để trải nghiệm đầy đủ các tiện ích trên site
Site liên kết
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây